Matthew 14:16-19:2 Iesus autem dixit eis non habent necesse ire date illis vos manducare

Vulgate⁽ⁱ⁾ ¹⁶ Iesus autem dixit eis non habent necesse ire date illis vos manducare ¹⁷ responderunt ei non habemus hic nisi quinque panes et duos pisces ¹⁸ qui ait eis adferte illos mihi huc ¹⁹ et cum iussisset turbam discumbere supra faenum acceptis quinque panibus et duobus piscibus aspiciens in caelum benedixit et fregit et dedit discipulis panes discipuli autem turbis ²⁰ et manducaverunt omnes et saturati sunt et tulerunt reliquias duodecim cofinos fragmentorum plenos ²¹ manducantium autem fuit numerus quinque milia virorum exceptis mulieribus et parvulis ²² et statim iussit discipulos ascendere in navicula et praecedere eum trans fretum donec dimitteret turbas ²³ et dimissa turba ascendit in montem solus orare vespere autem facto solus erat ibi ²⁴ navicula autem in medio mari iactabatur fluctibus erat enim contrarius ventus ²⁵ quarta autem vigilia noctis venit ad eos ambulans supra mare ²⁶ et videntes eum supra mare ambulantem turbati sunt dicentes quia fantasma est et prae timore clamaverunt ²⁷ statimque Iesus locutus est eis dicens habete fiduciam ego sum nolite timere ²⁸ respondens autem Petrus dixit Domine si tu es iube me venire ad te super aquas ²⁹ at ipse ait veni et descendens Petrus de navicula ambulabat super aquam ut veniret ad Iesum ³⁰ videns vero ventum validum timuit et cum coepisset mergi clamavit dicens Domine salvum me fac ³¹ et continuo Iesus extendens manum adprehendit eum et ait illi modicae fidei quare dubitasti ³² et cum ascendissent in naviculam cessavit ventus ³³ qui autem in navicula erant venerunt et adoraverunt eum dicentes vere Filius Dei es ³⁴ et cum transfretassent venerunt in terram Gennesar ³⁵ et cum cognovissent eum viri loci illius miserunt in universam regionem illam et obtulerunt ei omnes male habentes ³⁶ et rogabant eum ut vel fimbriam vestimenti eius tangerent et quicumque tetigerunt salvi facti sunt ¹⁵ ¹ tunc accesserunt ad eum ab Hierosolymis scribae et Pharisaei dicentes ² quare discipuli tui transgrediuntur traditionem seniorum non enim lavant manus suas cum panem manducant ³ ipse autem respondens ait illis quare et vos transgredimini mandatum Dei propter traditionem vestram ⁴ nam Deus dixit honora patrem et matrem et qui maledixerit patri vel matri morte moriatur ⁵ vos autem dicitis quicumque dixerit patri vel matri munus quodcumque est ex me tibi proderit ⁶ et non honorificabit patrem suum aut matrem et irritum fecistis mandatum Dei propter traditionem vestram ⁷ hypocritae bene prophetavit de vobis Esaias dicens ⁸ populus hic labiis me honorat cor autem eorum longe est a me ⁹ sine causa autem colunt me docentes doctrinas mandata hominum ¹⁰ et convocatis ad se turbis dixit eis audite et intellegite ¹¹ non quod intrat in os coinquinat hominem sed quod procedit ex ore hoc coinquinat hominem ¹² tunc accedentes discipuli eius dixerunt ei scis quia Pharisaei audito verbo scandalizati sunt ¹³ at ille respondens ait omnis plantatio quam non plantavit Pater meus caelestis eradicabitur ¹⁴ sinite illos caeci sunt duces caecorum caecus autem si caeco ducatum praestet ambo in foveam cadunt ¹⁵ respondens autem Petrus dixit ei edissere nobis parabolam istam ¹⁶ at ille dixit adhuc et vos sine intellectu estis ¹⁷ non intellegitis quia omne quod in os intrat in ventrem vadit et in secessum emittitur ¹⁸ quae autem procedunt de ore de corde exeunt et ea coinquinant hominem ¹⁹ de corde enim exeunt cogitationes malae homicidia adulteria fornicationes furta falsa testimonia blasphemiae ²⁰ haec sunt quae coinquinant hominem non lotis autem manibus manducare non coinquinat hominem ²¹ et egressus inde Iesus secessit in partes Tyri et Sidonis ²² et ecce mulier chananea a finibus illis egressa clamavit dicens ei miserere mei Domine Fili David filia mea male a daemonio vexatur ²³ qui non respondit ei verbum et accedentes discipuli eius rogabant eum dicentes dimitte eam quia clamat post nos ²⁴ ipse autem respondens ait non sum missus nisi ad oves quae perierunt domus Israhel ²⁵ at illa venit et adoravit eum dicens Domine adiuva me ²⁶ qui respondens ait non est bonum sumere panem filiorum et mittere canibus ²⁷ at illa dixit etiam Domine nam et catelli edunt de micis quae cadunt de mensa dominorum suorum ²⁸ tunc respondens Iesus ait illi o mulier magna est fides tua fiat tibi sicut vis et sanata est filia illius ex illa hora ²⁹ et cum transisset inde Iesus venit secus mare Galilaeae et ascendens in montem sedebat ibi ³⁰ et accesserunt ad eum turbae multae habentes secum mutos clodos caecos debiles et alios multos et proiecerunt eos ad pedes eius et curavit eos ³¹ ita ut turbae mirarentur videntes mutos loquentes clodos ambulantes caecos videntes et magnificabant Deum Israhel ³² Iesus autem convocatis discipulis suis dixit misereor turbae quia triduo iam perseverant mecum et non habent quod manducent et dimittere eos ieiunos nolo ne deficiant in via ³³ et dicunt ei discipuli unde ergo nobis in deserto panes tantos ut saturemus turbam tantam ³⁴ et ait illis Iesus quot panes habetis at illi dixerunt septem et paucos pisciculos ³⁵ et praecepit turbae ut discumberet super terram ³⁶ et accipiens septem panes et pisces et gratias agens fregit et dedit discipulis suis et discipuli dederunt populo ³⁷ et comederunt omnes et saturati sunt et quod superfuit de fragmentis tulerunt septem sportas plenas ³⁸ erant autem qui manducaverant quattuor milia hominum extra parvulos et mulieres ³⁹ et dimissa turba ascendit in naviculam et venit in fines Magedan ¹⁶ ¹ et accesserunt ad eum Pharisaei et Sadducaei temptantes et rogaverunt eum ut signum de caelo ostenderet eis ² at ille respondens ait eis facto vespere dicitis serenum erit rubicundum est enim caelum ³ et mane hodie tempestas rutilat enim triste caelum ⁴ faciem ergo caeli diiudicare nostis signa autem temporum non potestis generatio mala et adultera signum quaerit et signum non dabitur ei nisi signum Ionae et relictis illis abiit ⁵ et cum venissent discipuli eius trans fretum obliti sunt panes accipere ⁶ qui dixit illis intuemini et cavete a fermento Pharisaeorum et Sadducaeorum ⁷ at illi cogitabant inter se dicentes quia panes non accepimus ⁸ sciens autem Iesus dixit quid cogitatis inter vos modicae fidei quia panes non habetis ⁹ nondum intellegitis neque recordamini quinque panum quinque milium hominum et quot cofinos sumpsistis ¹⁰ neque septem panum quattuor milium hominum et quot sportas sumpsistis ¹¹ quare non intellegitis quia non de pane dixi vobis cavete a fermento Pharisaeorum et Sadducaeorum ¹² tunc intellexerunt quia non dixerit cavendum a fermento panum sed a doctrina Pharisaeorum et Sadducaeorum ¹³ venit autem Iesus in partes Caesareae Philippi et interrogabat discipulos suos dicens quem dicunt homines esse Filium hominis ¹⁴ at illi dixerunt alii Iohannem Baptistam alii autem Heliam alii vero Hieremiam aut unum ex prophetis ¹⁵ dicit illis vos autem quem me esse dicitis ¹⁶ respondens Simon Petrus dixit tu es Christus Filius Dei vivi ¹⁷ respondens autem Iesus dixit ei beatus es Simon Bar Iona quia caro et sanguis non revelavit tibi sed Pater meus qui in caelis est ¹⁸ et ego dico tibi quia tu es Petrus et super hanc petram aedificabo ecclesiam meam et portae inferi non praevalebunt adversum eam ¹⁹ et tibi dabo claves regni caelorum et quodcumque ligaveris super terram erit ligatum in caelis et quodcumque solveris super terram erit solutum in caelis ²⁰ tunc praecepit discipulis suis ut nemini dicerent quia ipse esset Iesus Christus ²¹ exinde coepit Iesus ostendere discipulis suis quia oporteret eum ire Hierosolymam et multa pati a senioribus et scribis et principibus sacerdotum et occidi et tertia die resurgere ²² et adsumens eum Petrus coepit increpare illum dicens absit a te Domine non erit tibi hoc ²³ qui conversus dixit Petro vade post me Satana scandalum es mihi quia non sapis ea quae Dei sunt sed ea quae hominum ²⁴ tunc Iesus dixit discipulis suis si quis vult post me venire abneget semet ipsum et tollat crucem suam et sequatur me ²⁵ qui enim voluerit animam suam salvam facere perdet eam qui autem perdiderit animam suam propter me inveniet eam ²⁶ quid enim prodest homini si mundum universum lucretur animae vero suae detrimentum patiatur aut quam dabit homo commutationem pro anima sua ²⁷ Filius enim hominis venturus est in gloria Patris sui cum angelis suis et tunc reddet unicuique secundum opus eius ²⁸ amen dico vobis sunt quidam de hic stantibus qui non gustabunt mortem donec videant Filium hominis venientem in regno suo ¹⁷ ¹ et post dies sex adsumpsit Iesus Petrum et Iacobum et Iohannem fratrem eius et ducit illos in montem excelsum seorsum ² et transfiguratus est ante eos et resplenduit facies eius sicut sol vestimenta autem eius facta sunt alba sicut nix ³ et ecce apparuit illis Moses et Helias cum eo loquentes ⁴ respondens autem Petrus dixit ad Iesum Domine bonum est nos hic esse si vis faciamus hic tria tabernacula tibi unum et Mosi unum et Heliae unum ⁵ adhuc eo loquente ecce nubes lucida obumbravit eos et ecce vox de nube dicens hic est Filius meus dilectus in quo mihi bene conplacuit ipsum audite ⁶ et audientes discipuli ceciderunt in faciem suam et timuerunt valde ⁷ et accessit Iesus et tetigit eos dixitque eis surgite et nolite timere ⁸ levantes autem oculos suos neminem viderunt nisi solum Iesum ⁹ et descendentibus illis de monte praecepit Iesus dicens nemini dixeritis visionem donec Filius hominis a mortuis resurgat ¹⁰ et interrogaverunt eum discipuli dicentes quid ergo scribae dicunt quod Heliam oporteat primum venire ¹¹ at ille respondens ait eis Helias quidem venturus est et restituet omnia ¹² dico autem vobis quia Helias iam venit et non cognoverunt eum sed fecerunt in eo quaecumque voluerunt sic et Filius hominis passurus est ab eis ¹³ tunc intellexerunt discipuli quia de Iohanne Baptista dixisset eis ¹⁴ et cum venisset ad turbam accessit ad eum homo genibus provolutus ante eum dicens ¹⁵ Domine miserere filii mei quia lunaticus est et male patitur nam saepe cadit in ignem et crebro in aquam ¹⁶ et obtuli eum discipulis tuis et non potuerunt curare eum ¹⁷ respondens Iesus ait o generatio incredula et perversa quousque ero vobiscum usquequo patiar vos adferte huc illum ad me ¹⁸ et increpavit ei Iesus et exiit ab eo daemonium et curatus est puer ex illa hora ¹⁹ tunc accesserunt discipuli ad Iesum secreto et dixerunt quare nos non potuimus eicere illum ²⁰ dicit illis propter incredulitatem vestram amen quippe dico vobis si habueritis fidem sicut granum sinapis dicetis monti huic transi hinc et transibit et nihil inpossibile erit vobis ²¹ hoc autem genus non eicitur nisi per orationem et ieiunium ²² conversantibus autem eis in Galilaea dixit illis Iesus Filius hominis tradendus est in manus hominum ²³ et occident eum et tertio die resurget et contristati sunt vehementer ²⁴ et cum venissent Capharnaum accesserunt qui didragma accipiebant ad Petrum et dixerunt magister vester non solvit didragma ²⁵ ait etiam et cum intrasset domum praevenit eum Iesus dicens quid tibi videtur Simon reges terrae a quibus accipiunt tributum vel censum a filiis suis an ab alienis ²⁶ et ille dixit ab alienis dixit illi Iesus ergo liberi sunt filii ²⁷ ut autem non scandalizemus eos vade ad mare et mitte hamum et eum piscem qui primus ascenderit tolle et aperto ore eius invenies staterem illum sumens da eis pro me et te ¹⁸ ¹ in illa hora accesserunt discipuli ad Iesum dicentes quis putas maior est in regno caelorum ² et advocans Iesus parvulum statuit eum in medio eorum ³ et dixit amen dico vobis nisi conversi fueritis et efficiamini sicut parvuli non intrabitis in regnum caelorum ⁴ quicumque ergo humiliaverit se sicut parvulus iste hic est maior in regno caelorum ⁵ et qui susceperit unum parvulum talem in nomine meo me suscipit ⁶ qui autem scandalizaverit unum de pusillis istis qui in me credunt expedit ei ut suspendatur mola asinaria in collo eius et demergatur in profundum maris ⁷ vae mundo ab scandalis necesse est enim ut veniant scandala verumtamen vae homini per quem scandalum venit ⁸ si autem manus tua vel pes tuus scandalizat te abscide eum et proice abs te bonum tibi est ad vitam ingredi debilem vel clodum quam duas manus vel duos pedes habentem mitti in ignem aeternum ⁹ et si oculus tuus scandalizat te erue eum et proice abs te bonum tibi est unoculum in vitam intrare quam duos oculos habentem mitti in gehennam ignis ¹⁰ videte ne contemnatis unum ex his pusillis dico enim vobis quia angeli eorum in caelis semper vident faciem Patris mei qui in caelis est ¹¹ venit enim Filius hominis salvare quod perierat ¹² quid vobis videtur si fuerint alicui centum oves et erraverit una ex eis nonne relinquet nonaginta novem in montibus et vadit quaerere eam quae erravit ¹³ et si contigerit ut inveniat eam amen dico vobis quia gaudebit super eam magis quam super nonaginta novem quae non erraverunt ¹⁴ sic non est voluntas ante Patrem vestrum qui in caelis est ut pereat unus de pusillis istis ¹⁵ si autem peccaverit in te frater tuus vade et corripe eum inter te et ipsum solum si te audierit lucratus es fratrem tuum ¹⁶ si autem non te audierit adhibe tecum adhuc unum vel duos ut in ore duorum testium vel trium stet omne verbum ¹⁷ quod si non audierit eos dic ecclesiae si autem et ecclesiam non audierit sit tibi sicut ethnicus et publicanus ¹⁸ amen dico vobis quaecumque alligaveritis super terram erunt ligata et in caelo et quaecumque solveritis super terram erunt soluta et in caelo ¹⁹ iterum dico vobis quia si duo ex vobis consenserint super terram de omni re quacumque petierint fiet illis a Patre meo qui in caelis est ²⁰ ubi enim sunt duo vel tres congregati in nomine meo ibi sum in medio eorum ²¹ tunc accedens Petrus ad eum dixit Domine quotiens peccabit in me frater meus et dimittam ei usque septies ²² dicit illi Iesus non dico tibi usque septies sed usque septuagies septies ²³ ideo adsimilatum est regnum caelorum homini regi qui voluit rationem ponere cum servis suis ²⁴ et cum coepisset rationem ponere oblatus est ei unus qui debebat decem milia talenta ²⁵ cum autem non haberet unde redderet iussit eum dominus venundari et uxorem eius et filios et omnia quae habebat et reddi ²⁶ procidens autem servus ille orabat eum dicens patientiam habe in me et omnia reddam tibi ²⁷ misertus autem dominus servi illius dimisit eum et debitum dimisit ei ²⁸ egressus autem servus ille invenit unum de conservis suis qui debebat ei centum denarios et tenens suffocabat eum dicens redde quod debes ²⁹ et procidens conservus eius rogabat eum dicens patientiam habe in me et omnia reddam tibi ³⁰ ille autem noluit sed abiit et misit eum in carcerem donec redderet debitum ³¹ videntes autem conservi eius quae fiebant contristati sunt valde et venerunt et narraverunt domino suo omnia quae facta erant ³² tunc vocavit illum dominus suus et ait illi serve nequam omne debitum dimisi tibi quoniam rogasti me ³³ non ergo oportuit et te misereri conservi tui sicut et ego tui misertus sum ³⁴ et iratus dominus eius tradidit eum tortoribus quoadusque redderet universum debitum ³⁵ sic et Pater meus caelestis faciet vobis si non remiseritis unusquisque fratri suo de cordibus vestris ¹⁹ ¹ et factum est cum consummasset Iesus sermones istos migravit a Galilaea et venit in fines Iudaeae trans Iordanen ² et secutae sunt eum turbae multae et curavit eos ibi